Voetschimmel
WAT MOET U EERST WETEN
W: voor wie is het advies bedoeld (wie)
- volwassenen
- kinderen jonger dan 12 jaar
H: hoe lang heeft u al last van de verschijnselen (hoe lang)
- is het de eerste keer of is het een hernieuwde infectie
A: wat heeft u er zelf aan gedaan (actie)
- is een eventuele vorige behandeling lang genoeg voortgezet
- zijn er voldoende hygiënische maatregelen getroffen
M: gebruikt u medicijnen voor een andere aandoening (medicatie)
- insuline of orale bloedglucoseverlagende middelen
VERSCHIJNSELEN
- Schilfering van de huid
- Verweking van de huid
- Blaasjes en/of vochtafscheiding
- Roodheid
- Veranderingen van de nagels
WANNEER NAAR DE HUISARTS VERWIJZEN
Kinderen en volwassenen
- als een behandeling, op de juiste manier uitgevoerd met inachtneming van voldoende hygiënische maatregelen, na twee weken nog niet tot vermindering van symptomen heeft geleid
- als de infectie als ernstig wordt omschreven
- als de verschijnselen wijzen op een bacteriële infectie (pus of ingedroogde gele korstjes)
- als er zich ook verschijnselen voordoen boven op de voet
- als de schimmel de nagels heeft aangetast en klachten geeft
- als er tegelijk met de voetschimmel ook huiduitslag ontstaat op andere delen van het lichaam
- mensen met een slechte doorbloeding van de onderbenen en/of voeten, bijvoorbeeld met een open been (ulcus cruris)
- mensen met diabetes
DUUR VAN DE ZELFBEHANDELING
Wanneer de behandeling met een imidazoolderivaat een goed effect heeft, moet deze worden voortgezet tot ten minste een week nadat de klachten zijn verdwenen. In de regel duurt de totale behandeling 3 tot 4 weken.
Met terbinafine horen de klachten na ongeveer een week te zijn verdwenen bij voetschimmel veroorzaakt door een gist kan dit tot twee weken duren. Bij behandeling met terbinafine hoeft er niet te worden doorbehandeld nadat de klachten zijn verdwenen.
U kunt de patiënt/klant adviseren naar de huisarts te gaan als het nemen van hygiënische maatregelen, zoals verderop in deze Standaard worden besproken, en het gebruik van een vrij verkrijgbaar medicijn op de juiste manier, niet binnen twee weken (imidazoolderivaat) of een week (terbinafine) tot een vermindering van de klachten leiden.
ADVIES BIJ VOETSCHIMMEL
Wanneer de volgende hygiënische maatregelen worden getroffen, is de kans op het (opnieuw) krijgen van een schimmelinfectie het kleinst:
- Was de voeten elke dag, het liefst met weinig of helemaal geen zeep; als zeep gebruikt wordt dan bij voorkeur een pH5-wastablet of een neutrale wasemulsie
- Droog de voeten zorgvuldig en grondig af, vooral tussen de tenen
- Draag elke dag schone sokken die het transpiratievocht goed opnemen en de huid droog houden, bijvoorbeeld katoenen of wollen sokken
- Draag goed ventilerend schoeisel, bij voorkeur van leer en wissel bij voorkeur dagelijks van schoenen; laat de schoenen tussendoor goed drogen
- Laat de schoenen zo vaak mogelijk uit en loop op blote voeten of kousenvoeten
- Draag slippers in gemeenschappelijke douche- of (zwem) badruimtes
MIDDELEN BIJ VOETSCHIMMEL
EERSTE-KEUZEMIDDEL BIJ VOLWASSENEN EN KINDEREN VANAF 12 JAAR
TERBINAFINE
| Niet gebruiken | bij overgevoeligheid van terbinafine; bij kinderen jonger dan 12 jaar. |
| Dosering cutaan | volwassenen en kinderen vanaf 12 jaar: crème 10 mg/g gedurende 1 week 1x per dag dun aanbrengen op de aangedane huid na wassen en zorgvuldig en grondig drogen van de huid. Na het insmeren de handen wassen. |
| Zwangerschap/borstvoeding | tijdens zwangerschap en borstvoeding niet adviseren als zelfzorg. |
| Bijwerkingen | roodheid, huiduitslag ,jeuk en een stekend gevoel kunnen voorkomen. |
EERSTE-KEUZEMIDDELEN BIJ KINDEREN JONGER DAN 12 JAAR/TWEEDE-KEUZEMIDDELEN BIJ VOLWASSENEN EN KINDEREN VANAF 12 JAAR
CLOTRIMAZOL
| Niet gebruiken | bij overgevoeligheid voor een imidazoolderivaat. |
| Dosering cutaan | crème 10 mg/g of huidspray 10 mg/ml gedurende minstens 3-4 weken 2x per dag aanbrengen op de aangedane huid na wassen en zorgvuldig en grondig drogen van de huid. Na het insmeren de handen wassen.
Strooipoeder 10 mg/g kan worden gebruikt voor de behandeling van sportsokken en schoenen. De behandeling na het verdwijnen van de verschijnselen nog ten minste een week voortzetten. |
| Zwangerschap/borstvoeding | mag zonder bezwaar worden gebruikt. |
| Bijwerkingen | plaatselijk allergische reacties, huidirritatie (jeuk, roodheid, warmtegevoel, vorming van schubben en blaasjes, vochtsecretie), urticaria, sensibilisatie. |
ECONAZOL
| Niet gebruiken | bij overgevoeligheid voor een imidazoolderivaat. |
| Dosering cutaan | crème of huidspray 10 mg/g gedurende minstens 3-4 weken 2x per dag aanbrengen op de aangedane huid na wassen en zorgvuldig en grondig drogen van de huid. Na het insmeren de handen wassen.
De behandeling na het verdwijnen van de verschijnselen nog ten minste een week voortzetten. |
| Zwangerschap/borstvoeding | tijdens zwangerschap en borstvoeding niet adviseren als zelfzorg. |
| Bijwerkingen | zelden plaatselijke irritatie in de vorm van roodheid, branderigheid of blaasjes. |
MICONAZOL
| Niet gebruiken | bij overgevoeligheid voor een imidazoolderivaat. |
| Dosering cutaan | crème, zalf of applicatievloeistof 20 mg/g gedurende minstens 3-4 weken 1-2 x per dag aanbrengen op de aangedane huid na wassen en zorgvuldig en grondig drogen van de huid. Na het insmeren de handen wassen.
Strooipoeder 20 mg/g kan worden gebruikt voor de behandeling van sportsokken en schoenen. De behandeling na het verdwijnen van de verschijnselen nog ten minste een week voortzetten. |
| Zwangerschap/borstvoeding | mag zonder bezwaar worden gebruikt. |
| Bijwerkingen | lichte irritatie, roodheid, branderig gevoel en allergische reacties kunnen voorkomen. |
SULCONAZOL
| Niet gebruiken | bij overgevoeligheid voor een imidazoolderivaat. |
| Dosering cutaan | crème 10 mg/g of lotion 10 mg/ml gedurende minstens 3-4 weken 1-2 x per dag aanbrengen op de aangedane huid na wassen en zorgvuldig en grondig drogen van de huid. Na het insmeren de handen wassen.
De behandeling na het verdwijnen van de verschijnselen nog ten minste een week voortzetten. |
| Zwangerschap/borstvoeding | tijdens zwangerschap en borstvoeding niet adviseren als zelfzorg. |
| Bijwerkingen | roodheid, jeuk en branderig gevoel kunnen voorkomen. |
TWEEDE-KEUZEMIDDEL BIJ KINDEREN JONGER DAN 12 JAAR
POVIDONJODIUM